Naturalment Malti

Dan l-aħħar jien u l-kollega tiegħi Jason Azzopardi nhedejna process ta’ konsultazzjoni pubblika biex titwaqqaf f’pajjizna marka ta’ kwalità Naturalment Malti għall-Prodotti Agrikoli ta’ Kwalità imkabbra f’Malta. Din il-Marka, li se tkun qed tingħata wara evalwazzjoni minn kumitat għal tal-apposta, għandha l-għan li turi lill-konsumatur il-prodotti ta’ kwalita’ li jitkabru u jsiru f’pajjiżna.

Aħna għandna lussu li l-prodotti agrikoli minn x’ħin jinqatgħu mill-għalqa sakemm jiġu pprocessati, bħat-tadam, jew isib ruħu fuq il-mejda tal-konsumatur jgħaddu biss ftit siegħat.  Dan mhux il-każ f’pajjiżi ħafna akbar minnha fejn minħabba raġunijiet anki ta’ trasport il-prodott idum ferm aktar biex jiġi pprocessat jew biex jasal fid-djar tan-nies. Għalhekk aħna l-Maltin ingawdu minn prodotti agrikoli lokali aktar friski.  Prodotti li ħafna drabi huma mbierka bix-xemx li tikkarga ferm aktar it-togħma. 

L-għażla tal-prodott lokali għandha tkun għalina għażla naturali. Biss ħafna drabi ma huwiex dejjem it-tort tal-konusmatur li ma jagħżilx dak li hu malti. Dan għaliex forsi sa llum qatt ma kien ikun viżibbli biżżejjed b’mod ċar fuq il-prodott li dak li qed nixtri huwa verament Malti u ta’ kwalita’. Għaldaqstant id-dokument li ppublikajna jelenka numru ta’ kriterji li bihom il-prodotti ġenwini Maltin se jkunu jistgħu jibdew jingħataw din it-tikketta li turi b’mod ċar li l-prodott huwa Naturalment Malti. 

Għaqdiet ta’ Produtturi u organizzazzjonijiet rikonoxxuti mill-Ministeru għar-Riżorsi u l-Affarijiet Rurali jistgħu minn issa jibdew japplikaw biex jingħataw din il-marka ta’ kwalità fuq prodotti bħal ħalib frisk, tadam ipproċessat, frott u ħaxix frisk, laħam tal-majjal u tat-tiġieġ eċċ. Fil-futur hemm ukoll il-possibilitá sabiex prodotti tradizzjonali li l-materja prima tagħhom tista’ ma tkunx prodott agrikolu lokali wkoll ikunu jistgħu jibbenefikaw minn din il-marka, bħal ma hi l-ħobża Maltija. 

Minn iswed ghall-abjad.

Il-qabza fil-kwalita’ tal-imbejjed maltin u ghawdxin fl-ahhar snin hija ndiskutibbli. Parti mis-success hija dovita ghall-ghajnuna li tajna matul l-ahhar snin biex jithawlu aktar dwieli f’pajjizna. F’pajjizna llum ghandna kwazi elf ettaru ta' art bid-dwieli. Tajna madwar €8.5 miljuni fondi Ewropej kemm lil bdiewa li jkabbru d-dwieli kif ukoll lil processuri biex jpoggu fuq is-suq imbejjed ta' kwalita'. Imma ghandna mismatch bejn id-demand u s-supply tal-imbejjed mitluba mill-konsumatur. Is-suq qed jitlob aktar inbid abjad milli effetivament qed jitkabbar għeneb għall-għasir biex ikun prodott l-inbid abjad. Id-dwieli mħawwla f’Malta u Għawdex huma maqsumin 45% għeneb ghall-abjad, 20% għeneb għal-rose, u 35% għeneb għall-inbdid aħmar. Biss minkejja dan il-konsum ta’ inbid fil-gżejjer Maltin huwa maqsum skont dawn il-persentaġġi – Inbid abjad 60%, Inbid Rose’ 10% u Inbid aħmar 30%.

Biex nindirizzaw din is-sitwazzjoni morna biex nintroducu programm ta’ tilqim ta’ dwieli biex minn għeneb aħmar jipproduċu għeneb li jintuża għall-produzzjoni tal-inbid abjad. Il-bierah fil-fatt żort għalqa tad-dwieli, ta’ wieħed minn 40 bidwi li din is-sena bdew igawdu minn dan il-programm. Fost il-varjetajiet ħomor li qegħdin jiġu mlaqqmin hemm Syrah, Tempranillo u Sangiovese liema varjetajiet qegħdin jiġu mlaqqmin għal dawk bojod bħal Chardonnay, Moscato Bianco u Sauvignon Blanc. Sa issa tlaqqmu mal-55 tomna ta’ raba u huwa proġġettat li f’dawn it-tlitt snin li ġejjin ikun tlaqqmu madwar 200 tomna dwieli.

It-teknika użata għat-tilqim użata hija gdida ghal pajjizna u tissejjah Top Grafting. Giet introdotta permezz ta’ kumpanija Franċiża – World Wide Vineyards. Hadna hsieb naraw li waqt li ghaddej dan l-esercizzju jkollna grupp ta’ Maltin li jitghallmu din it-teknika sabiex it-tilqim fil-futur isir minn dawn il-Grafters tal-Organizzazzjoni tal-Produtturi Vitimalta.

Dan it-tilqim qed ikun suċċess tant li r-rata ta’ suċċess kienet ta’ 90%. Il-proġett qed ikun iffinanzjat mill-Ministeru u mill-Organizzazzjoni tal-Produtturi, fejn il-Ministeru qed jiffinanzja s-somma ta’ €100,000 u l-Organizzazzjoni se tiffinanzja s-somma ta’ €40,000 fuq tilqim li jsir fit-tieni u t-tielet sena mill-membri tagħha. B’hekk mhux biss jinqdew il-bdiewa li jkabbru d-dwieli imma jinqeda l-konsumatur li jsib l-imbejjed ta’ kwalita’ ta’ pajjizna li jkun jixtieq hu.

Inbid ta' kwalita' certifikat

Din il-gimgha qed nippublikaw regolamenti sabiex l-ebda flixkun bi nbid DOK (Denominazzjoni ta’ Oriġini Kontrollata) jew IĠT (Indikazzjoni Ġeografika Tipika) tas-sena 2009 'l quddiem ma jista’ jitqiegħed fis-suq kemm-il darba ma jkollux strixxa jew kif jissejjah bl-ingliz banderole li jkunu jservu bħala certifikat li dak huwa veru inbid ta' kwalita'. Dan biex inserhu ras il-konsumatur li dak l-inbid ikun għadda l-proċess kollu tal-kontroll ta’ l-inbid u li jista jingħata ċ-ċertifikazzjoni jew ta’ DOK jew ta’ IĠT. Ma rridux li produttur tal-inbid ikollu gheneb biex per ezempju jiproduci 5,000 flixkun izda dan ihallat u jpoggi fuq is-suq 7,000 flixkun.

Illum f’Malta u Ghawdex ghandna 10 wineries li qed jippartecipaw f’dawn l-iskemi ta’ kwalita’ id-DOK u l-IGT. L-analizi tal-kampjuni ta’ l-inbid ta' kwalita' Malti qed isiru fl-Italja mill-Enoteca di Siena. Din l-Enoteca ilha mwaqqfa sa mill-1933. Huwa ta’ sodisfazzjon li mis-sena 2007 sal-lum gew iccertifikati 137 inbid DOK u 61 inbid IGT. B'dan il-pass ser nkomplu nsahhu l-fiducja li l-konsumatur Malti rabba fl-ahhar snin minn meta pajjizna ta spinta qawwija ghal produzzjoni ta’ inbid ta’ kwalità gholja. Din l-ispinta stajna naghtuha ghax fin-negozjati taghna qabel id-dhul ta' pajjizna fl-UE qsibna d-dritt li nassistu lis-settur b'madwar 18–il miljun ewro mifruxin sas-sena 2013.

F’Malta hawn madwar 950 ettaru ta' art ddedikata ghad-dwieli. Matul l-ahhar hames snin hu kkalkulat li thawwlu maz-zewg miljun dielja tal-gheneb. Barra din l-ghajnuna gew moghtija madwar €8.5 miljuni ohra fondi Ewropej bhala parti mill-Programm ghall-Izvilupp Rurali kemm lil bdiewa li jkabbru d-dwieli kif ukoll lil processuri. Ahna gharafna li Malta ghanda kundizzjonijiet favorevoli ghall-produzzjoni tal-inbid ta' kwalita' tant li b'differenza ta' hafna pajjizi ohra, f'Malta ma hemmx htiega li wiehed izid iz-zokkor biex jilhaq il-livell mehtieg ta' alkahol.

Kien ghalhekk li b'ghaqal sostnejna dan is-settur u ndirettament investejna fi hdura aktar fil-kampanja ta' pajjizna fix-xhur nexfin tas-sajf ta' pajjizna. Ghalhekk ftakar li meta tixtri inbid Malti tkun mhux biss qed issostni lil biedwi izda tkun qed anke tghin lill-ambjent f'pajjizna.

http://www.maltaqualitywines.com