Ghalliema Francizi vs Ghalliema Maltin

Jerome Lambert mill-Union Nazjonali li tirraprezenta l-ghalliema tal-iskejjel Primarji u Sekondarji fi Franza (SNUipp-FSU) qal li l-ghalliema, li hafna minnhom sena ilu taw l-appogg taghhom lill-kandidat Presidenzjali Socjalista, Francois Hollande, huma dizappuntati kif il-gvern Socjalista qed jitratthom. U kien ghalhekk li nhar it-Tlieta strakjaw madwar Franza kollha u hadu sehem fi protesta kbira f’  Parigi. Ghalliem li ha sehem fil-protesta qal : Dak li l-Gvern Socjalista qed joffri issa m’ghandu xejn x’jaqsam mal-hafna weghdiet kbar li kienu saru lilna qabel l-ahhar elezzjoni.  

L-ghalliema Francizi qed jghidu li Hollande “qed jahrab mill-problemi veri u reali” tas-sistema edukattiva taghhom. Iz-zewg problemi veri huma 1. Wisq tfal fil-klassijiet u 2. Ma hemmx bizzejjed ghalliema b’tahrig specjalizzat biex jassistu lit-tfal li ghandhom diffikultajiet.  

Il-maggoranza qawwija tal-ghalliema f’Mejju 2012 kienu vvutaw ghas-Socjalista Hollande peress li dan kien wieghed li jtejjeb is-sistema edukattiva anke billi jiprovdi aktar miljuni ghall-edukazzjoni. Hollande il-miljuni ma sabhomx u issa jrid izied is-sieghat lill-ghalliema fl-iskejjel minghajr ma jziedilhom il-hlas !   Din l-istorja rajniha tigri f’pajjizna fil-qasam edukattiv fl-1996, dakinhar kienu l-istudenti li ngidmu, li raw dak li kien imwieghed, l-istipendju, jinbidel f’dejn.  

L-ghalliema Maltin, b’kuntrast ghal dawk Francizi, fil-ftehim kollettiv rivedut sentejn ilu kellhom titjib fil-pakkett finanzjarju taghhom u nghataw aktar opportunitajiet ta’ tahrig. Barra hekk raw investimenti kbar fil-qasam edukattiv, inkluz b’zieda qawwija ta’ Learning Support Assistants ingaggati biex jghinuhom. Barra hekk l-ghalliema raw titjib fl-ghodda uzata fil-klassi, apparti raw il-ftuh ta’ skola gdida kull sena !  Il-hidma tal-ghalliema ssarfet f’aktar minn 83% tal-istudenti sekondarji jkomplu jistudjaw wara s-sittax. Ahna kuntrarjament ghas-Socjalisti Francizi wettaqna dak li weghdna lill-ghalliema. Ma jfissirx  li m’hemmx fejn inkomplu ntejjbu fl-edukazzjoni.  Fil-Programm Elettorali l-edukazzjoni nghatat mill-gdid priorita'.

Ir-ricerka mhix monopolju tal-kbar

Is-sena d-diehla fuq is-suq Ewropew se jkun hawn prodott li jahdem kontra l-mard tal-hanek u d-drass. Ix-xjentist li skopra c-celloli li minnu se jkun maghmul il-prodott huwa Franciz b’rabtiet kbar ma’ Malta. Il-gimgha li ghaddiet ghadu kif kien onorat bil-premju prestigjuz tal-Istutut Louis Pasteur ghar-ricerka.

Gilles Gutierrez, xjentist specjalizzat fil-farmatologija, gie Malta aktar minn hmistax-il sena ilu. Kien gie jistudja l-alka li tinsab fl-ibhra Maltin ghax kien cert li din setghet tintuza’ ghal medicina u anke prodotti tas-sbuhija. Gilles minn dak inhar sar sieheb fir-ricerka ma’ xjentist Malti, Charles Saliba. Flimkien waqfu l-Istitut tal-Alka ta’ Qiegh il-Bahar li baqa’ jizviluppa biex illum fil-Mosta hemm fabbrika zghira fejn l-alka li tingabar mill-bughaddasa Maltin tigi trattata u maghmula fi prodotti medicinali. Il-fabbrika thaddem 13-il persuna full time minbarra l-ghaddassa u issa wkoll numru ta’ bdiewa.

Din ir-ricerka issa infirxet u fil-fatt numru ta’ studenti miz-zewg pajjizi komplew fuq l-istess linja. Sa llum saru aktar minn 20 tezi universitarja dwar aspetti differenti tas-suggett. Din ir-ricerka wasslet ukoll ghal skoperta li qed tigi zviluppata f’kura gdida ghall-ostjoporozi, kundizzjoni tal-ghadam. Din ir-ricerka issa qed titmexxa ‘l quddiem minn zewg tobba Maltin, il-professur Mark Brincat u l-ginekologu Ray Galea.

X’irrid nghid b’dan kollu? Din hija storja li tohrog il-potenzjal tar-ricerka. Tassew li biex taghmel ir-ricerka trid il-flus, izda trid ukoll l-imhuh. Ghandna anke f’pajjizna nies kapaci li jaghtu dan il-kontribut. Meta hemm l-impenn u l-gherf, il-flus jinstabu. Dan il-gvern huwa kommess li jaghti spazju hafna akbar lir-ricerka . L-gherf m’hux monopolju tal-pajjizi l-kbar. U jhalli l-gid mhux biss ghall-ghorrief izda ghal kulhadd.

Triq twila

Fl-ahhar granet attendejt il-laqgha nformali tal-Ministri tal-Agrikoltura tal-UE, li saret gewwa l-belt ta’ Annecy hdejn l-alpi ta’ Franza. Irrid nghid li dawn il-laqghat informali, li kull Presidenza torganizza matul il-Presidenza taghha, hafna drabi jaghtu l-opportunita’ lill-Ministri tal-pajjizi msiehba tal-UE fejn isir qsim ta’ esperjenzi u bidu ta’ hidma bilaterali ferm aktar mill-laqghat formali li jkun hemm kull xahar.

Dawn il-laqghat jaghtu opportunita’ ukoll lill-pajjiz li jkun qed jospita juri r-realta’ tal-attivita’ agrikola tieghu. Il-Ministru Franciz tal-Agrikoltura, Michel Barnier, (ex Kummissarju tal-UE ghall-Politika Regjonali) ma qghadx lura milli jorganizza programm intensiv biex jlghaqqana mal-esperjenza tal-bdiewa u r-rahhala taz-zona muntanjuza ta’ Savoia. Sahansitra hadna nimxu fil-muntanji u gabna wicc imwicc ma’ familja li trabbi l-baqar ghall-halib fil-muntanji. Biex inkun onest il-mixja kienet wahda ta’ strapazz u moment minnhom ma hsibtx li se naghmilha ! Imma ppersistejt u wasalt ! Jekk xejn ikkonvincejt ruhi li ghandi bzonn nibda mill-gdid naghmel l-ezercizzju fiziku. Ma jghixux hajja facli. Jiffacjaw problemi ta’ access, spejjez aktar anke biex jghammru l-facilitajiet ghall-bhejjem kif ukoll spejjez ta’ transport biex jitrasferixxu lill-baqar f’zoni ohra fix-xitwa.

Matul dawn il-laqghat ikun hemm ukoll diskussjoni ‘formali’. Din id-darba kienet dwar il-futur tal-Politika Agrikola Komuni wara l-2013. Fid-diskors tieghi shaqt li l-UE ghanda zzomm programm ta’ ghajnuna ghaz-zoni l-aktar zvantaggati bhal dawk tal-muntanji jew bhal art agrikola ta’ pajjizna fejn il-biedwi jiffacja diffikultajiet akbar minhabba n-nuqqas ta’ provista adegwata ta’ ilma u bicciet ta’ art zghar. Tkellimt ukoll fuq id-diffikulta li r-rahhala ta’ pajjizna jiffacjaw minhabba li pajjizna huwa kwazi totalment dipendenti fuq pajjiz ohra ghall-ghalf ghall-bhejjem u dan ifisser spejjez aktar anke ghax zdiedu l-ispejjez tat-trasport. Il-Ministri kollha esprimew ruhhom fuq is-suggett. Hargu hafna punti, uhud minnhom kontrastanti. Zmien fadal biex wiehed jiddiskuti imma l-process inbeda.