Għażliet ħżiena

Dak li qed naraw madwarna fl-Ewropa huwa riżultat ta’ politiċi li minflok ma jagħrfu jmexxu b’responsabilita’ jispiccaw jaħarbu mir-realta’ u bl-għażliet ħżiena tagħhom jispiccaw iweġġgħu n-nies. Fil-Greċja, gvern wara l-ieħor għamel dak li kienu għamlu l-Ministri tal-Gvern Laburista Malti qabel l-1987 – idaħħlu nies mal-gvern, jaqdu lill-bażużli u jħallas il-poplu bit-taxxi. Fl-Italja, Gvern wara l-ieħor iparlaw fuq ir-riformi imma jħallu kollox kif kien għax beżgħu li jitilfu l-voti.

Ir-riżultati ta' dawk l-għażliet ħżiena wasslu biex fil-Greċja, fost awsterita' kbira, issa lanqas biss jistgħu jgħaqqdu gvern u se jmorru għal elezzjoni oħra ! Il-Greċja reġgħet qed tħares 'l isfel fl-abbiss, u s-swieq finanzjarji qed jitwerwru. Jekk il-Greċja toħroġ mill-ewro u terġa' lura għall-munita tagħha, din tant taqa' fil-valur li kulma jinbiegħ fil-Greċja jogħla m’għola s-smewwiet u l-Griegi jispiċċaw saħansitra agħar milli qegħdin bħalissa.

Traġedja ekonomika u oħra politika. Imma l-agħar hi t-traġedja umana tal-għażliet ħżiena ta' poltikanti li mhumiex kapaċi jieħdu d-deċiżjonijiet it-tajbin f'waqthom. F'Ateni, pensjonant għamel suwiċidju pubbliku u ħalla nota lil bintu li ma riedx jispiċċa jfittex għall-ikel fil-laned taż-żibel wara li l-pensjoni tnaqqsitlu. Dan barra żieda qawwija fis-suwiċidji fil-Greċja u anke f'pajjiżi bħall-Irlanda.

Fl-Italja, mill-bidu ta' din is-sena kien hemm aktar minn 30 ruħ, kollha self-employed, li kkommettew suwicidju minħabba li ma setgħux ikampaw kawża tal-kriżi ekonomika. Dan hu r-riżultat tan-nuqqas ta' għaqal ta' politici li ma għarfux jieħdu d-deċiżjonijiet it-tajbin f'waqthom u jinvestu minn pezza drapp limitata.  Ħasbu li jistgħu jberbqu u jdejnu l-pajjiż bla rażan biex jibqgħu fil-poter. Bl-għażliet ħżiena tagħhom, qed iweġġgħu – u jmutu – n-nies. 

150 sena

F’dawn il-ġranet qed ikun iċċelebrat il-150 anniversarju mill-għaqda tal-Italja. Fil-fatt, kienet liġi ppublikata fis-17 ta’ Marzu 1861 li rrikonoxxiet u stabbiliet ir-Renju tal-Italja li f’dawk iż-żminijiet kienet monarkija mmexxija mir-Re Vittorio Emanuele t-Tieni. Tajjeb wiehed ifakkar ukoll li dak iz-zmien bosta mexxejja tar-Risorgimento, inkluz Crispi li eventwalment kien lahaq Prim Ministru, kienu sabu kenn anke f’pajjizna. Matul dawn il-150 sena l-kultura Taljana kompliet tinfluenzana, minkejja l-influenza tar-Renju Unit meta pajjizna kien kolonja.

Matul il-150 sena li għaddew l-Italja żviluppat u mxiet ’l quddiem. Kellha mumenti koroh fl-istorja tagħha, ewlenija fosthom l-allejanza tal-Italja mal-Ġermanja Nażista matul it-Tieni Gwerra Dinjija. Pero l-Italja għarfet terġa tqum fuq saqajha u tat mexxejja politiċi b’viżjoni li biddlu l-ġejjieni taghha u tal-Ewropa. Ma nistax ma nsemmix lil Alcide De Gasperi li kellu l-viżjoni li flimkien ma’ mexejja oħra Ewropej wasslu għat-twelid ta’ Ewropa magħquda. Matul iz-zmien l-Italja sabet postha mal-grupp ta’ pajjiżi l-aktar żviluppati u baqgħet tiġi kkunsidrata bħala wieħed mill-pajjiżi l-aktar influwenti fid-dinja, anke jekk xi kultant ghaddiet minn krizijiet fosthom dik terroristika fis-snin sebghin u tmenin.

Għalina l-Italja hija importanti ferm. Apparti li hija l-ġar tagħna, hija wkoll dak il-pajjiż fl-Unjoni Ewropea li jista’ jasal jifhem l-aħjar ir-realta’ tagħna fin-nofsinhar tal-Ewropa. Ħafna drabi l-issues li jolqtuna l-aktar, huma dawk li jolqtu wkoll lit-Taljani. Biżżejjed insemmi l-immigrazzjoni llegali u l-Mediterran.

Irrid ngħid li matul is-snin l-Italja ghenet lill-pajjizna anke finanzjarjament permezz ta’ diversi protokolli finanzjarji li bihom tejjibna l-infrastruttura ta’ pajjiżna u li għadna ngawdu l-frott tagħhom sa llum. L-Italja thabrek bhalna ghall-paci u l-istabbilita’ fil-Mediterran, liema stabbilita’ hija meħtieġa illum aktar minn qatt qabel meta wieħed jikkunsidra dak li għaddej fl-Afrika ta’ Fuq. Ningħaqad mal-poplu Taljan fit-tifkira ta’ dan l-anniversarju mportanti u nawgura aktar snin ta’ koperazzjoni bilaterali u għaqda bejn iż-żewġ pajjiżi.

Kompetittivita'

Il-haddiema tal-ST Microelectonics fis-sieghat li ghaddew ivvutaw b’mohhom, ivvutaw biex ma jitilfux l-impjieg taghhom anke jekk dan kien ifisser ammont ta’ sagrifficju minn naha taghhom. Il-gvern ghamel u baqa’ jaghmel il-parti tieghu anke b’ghajnuna finanzjarja lil ST biex tkun tista’ tinvesti b’linja ta’ produzzjoni gdida imma l-gvern ma jistax jobbliga l-privat biex jibqa’ jinvesti f’pajjizna. L-ghazla ahharija tibqa’ tal-kumpanija, pjuttost decizjoni li ssir barra minn xtutna, fl-ahjar interess tal-kumpanija u min jehodha qajla jinkwieta jekk humiex haddiema Maltin jew Spanjoli jew Cinizi li jispiccaw bla xoghol. Dan ipoggi fuq il-gvern il-piz li jwettaq politika li tkun thajjar u twiezen l-investiment barrani izda ma jezentax lill-haddiema li jaghmlu l-parti taghhom biex izommu l-kumpanija kompetittiva.

Gieni f’idejja artiklu f’gazzetta barranija dwar il-futur ta’ impjant tal-Fiat f’Pomigliano, belt qrib Napli. Mhux qed nqabbel imma tkompli ssahhah il-fehma tieghi li dak li qed nghaddu minnu ahna huwa hafna inqas drastiku minn dak li ghaddej f’hafna pajjizi ohra. Dan l-impjant f’Pomigliano ihaddem 5200 impjegat u l-Fiat tiggenera nofs l-attivita’ ekonomika tar-regjun. Ghal dan l-ahhar sentejn l-impjant kien qed jopera bi 32% tal-kapacita’ tieghu minhabba n-nuqqas ta’ domanda kawza tal-krizi ekonomika. Ghal Fiat ma kienx jaghmel wisq sens izommu l-impjant miftuh izda il-gvern ghamel pressjoni biex jipprova jissalvagwardja l-ghixien ta’ 15,000 familja.

Il-management talab lill-impjegati li jbiddlu l-etika tax-xoghol tagghom – u f’vot li ttiehed ix-xahar li ghadda 63% tal-impjegati vvutaw favur li jnaqqsu l-hin tal-break taghhom, li ma jistrajkjawx fi zmien meta jkun hemm domanda gholja u li jigu penalizzati jekk jinstab li jkunu qed jabbuzaw mis-sick leave. B’rizultat, il-Fiat iddecidiet li zzomm l-impjant miftuh u li tinvesti aktar fil-fabbrika li issa se tibqa’ miftuha 24 siegha kuljum. U wiehed irid jara dan ukoll fl-isfond tal-mizuri ta’ austerita’ mhabbra minn Berlusconi f’Mejju li jinkludu fost ohrajn li s-salarji tal-gvern ikunu marbuta mal-produttivita’ u li toghla l-eta’ tal-pensjoni.

Fl-Italja hafna jghidu li jekk il-Fiat tmur il-bahar, ifalli l-pajjiz. Il-kaz tal-ST fortunatament mhux hekk ghalina minkejja li l-ST llum hija l-akbar employer fil-pajjiz fil-qasam tal-manifattura b’1,500 impjegat u t-tluq tal-ST ihossu l-pajjiz kollu. It-triq li ghazlu l-haddiema tal-ST ghalhekk tqawwilna qalbna li l-gvern, is-settur privat, il-unions u fuq kollox il-haddiema qed jaraw li s-success fil-futur jiddependi minn kemm jirnexxielna nigbdu habel wiehed.

Terremot

Kieku kelli nagħzel kelma biex niddeskrivi r-rizultat ta’ l-elezzjonijiet politiċi fl-Italja ngħid li dawn ħolqu terremot. Il-politika fl-Italja hija interessanti u jien għandi ħafna ħbieb antiki li jimmilitaw fiz-zewġ skjeramenti politiċi ewlenin. Il-qasma ta’ l-ex Democrazia Cristiana fissret li z-zgħazagħ li jien kont naf fiz-zmien li għamilt fl-MZPN u fiz-Zghazagh Demokristjani Ewropej (EYCD) llum qed isiru jew sar politici ewlenin fl-Italja f'diversi partiti.

Pero din l-elezzjoni ħolqot it-terrimot li semmejt aktar qabel. Kieku kelli ngħid min ħareġ l-aktar rebbieħ f’din l-elezzjoni ngħid li din hi l-politika Taljana. Bizzejjed wieħed jiftakar li fl-elezzjonijiet ta’ l-2006 fil-Parlament Taljan kien hemm mal-25 partit rapprezentat. Wara nhar il-Ħadd dawn nizlu għal sitt, b’hamsa minnhom li huma f’koalizzjoni maz-zewġ gruppi l-kbar. Din hija l-istabbilita’ li tant hemm bzonn f’kull demokrazija.

Taqbel jew ma taqbilx ma’ Berlusconi, jibqa’ l-fatt li dan għandu maġġoranza stabbli u l-aħħar li kellu maġġoranza stabbli hekk, fl-2001, dan irnexxielu jkun wieħed mill-uniċi Gvernijiet Taljani minn wara l-gwerra li għamel il-leġislatura kollha. Terrimot kbir ieħor kien il-fatt li għall-ewwel darba l-partiti tax-xellug estrem ġew eskluzi mill-Parlament u s-Senat. Dawn huma l-partiti li ħafna jakkuzaw li wasslu għall-waqa’ tal-Gvern ta’ Prodi ghax ma hallewx jimplimenta politika effettiva biex iggib il-bidla li l-Italja ghandha bzonn.

Nagħlaq b’kumment interessanti li smajt minn wieħed mill-ġurnalisti ewlenin fl-Italja – dak li m’għamilx ic-centru-lemin f’60 sena, għamlu Veltroni fi ftit xhur għax bil-Partito Democratico ikkundanna lill-partiti tax-xellug estrem u lil hodor għall-akbar telfa li qatt ġarrbu, tant li mhux se jkunu prezenti fil-Parlament Taljan.