Wake up Leo !

Tal-Labour dejjem iridu jaraw ma xiex jaqbdu u jfettqu. Il-Ministeru tiegħi f’dawn il-ġranet beda proċess biex ninstallaw turbina tar-riħ fuq is-Sikka l-Bajda. Din se sservi biex l-istudju li qed jevalwa l-impatt tat-turbini fuq l-għasafar ikun aktar fid-dettal u preċiż. Hekk fil-fatt irrakkomanda l-EIA (Environment Impact Assessment) li għadu kemm tlesta. Il-Gvern applika biex jinkisbu fondi ewropej għal din it-turbina.  L-għan aħħari tagħna jibqa dak li fuq dik is-Sikka ninstallaw windfarm li jagħtina madwar 100 MW ta’ enerġija mir-riħ.

 

Iżda oħloq il-għaġeb xi ħaġa purament teknika tal-Labour ukoll jaqbdu magħha u jipruvaw idawruha f’ballun politiku bla bżonn. Biss bħas-soltu jiżolqu fin-niexef. Leo Brincat qalilna li l-Gvern żamm kollox mistur.  Mistur ?! L-istudju fuq l-impatt ambjentali tal-wind farms diġa ngħata lill-istakeholders biex jibgħatu l-kummenti tagħhom. U probabilment kien proprju għalhekk li ġurnal lokali (The Times) kien pro-attiv u talab lill-Gvern għall-kumment.  

 

Il-Gvern miexi bil-pjan kif maqbul mal-Unjoni Ewropea fuq kif pajjiżna sas-sena 2020, 10% tal-enerġija li nikkunsmaw f’Malta trid tkun ġejja minn sorsi nodfa. Dan se jkun miksub b’enerġija nadifa ġġenerata mir-riħ, mix-xemx u mill-iskart. Tant kemm pajjiżna miexi fid-direzzjoni t-tajba li l-impjant ta’ Sant’Antnin f’Marsaskala beda jiġġenera l-enerġija u is-sub target tal-panelli fotovoltajiċi għas-sena 2012 se jkun inqabeż bl-investiment qawwi li sar u bl-għajnuna ta’ diversi skemi imnehdija mill-Gvern.  

 

Hija ħasra li f’pajjiżna għandna Opposizzjoni li dejjem moħħa biex tfixkel. Kienet kontra l-immodernizzar tal-impjant ta’ Sant’ Antnin, saħansitra Dott Muscat prova jtellef fondi Ewropej lil Malta għal dan il-proġett u anki fuq il-Windfarms l-istess Dott Muscat f’Wied Rini mar ibeżża l-bdiewa li l-windfarms jipperikolaw il-watertable.  Imbaghad Leo Brincat kompla għaxxaqha.  Qalilna li “l-Gvern imissu jghidilna x’se jaghmel u jippublika l-pjani tieghu”.  Ghadu ma jafx li l-pjan ilu ppublikat u saħansitra mogħti lill-Kummissjoni Ewropea ! Wake up Leo ! Dan hu l-periklu li qed jaffaċċa pajjiżna, Opposizzjoni mħawda li ma tafx xi trid u li magħha ħadd ma jaf fejn qiegħed.

Hemm rih sufficjenti

Ghadna kif ħabbrana r-riżultati tal-ewwel sena ta’ studju fuq ir-riħ bħala parti mill-proċess għall-istallazzjoni ta’ windfarm fuq is-Sikka l-Bajda. F’Novembru tal-2009 tellajna fl-Aħrax tal-Mellieħa, arblu biex ikollna studji aktar dettaljati u reali tar-riħ li jgħaddi miż-żona tas-Sikka l-Bajda, post li għażilna biex nistudjaw aktar fil-fond il-possibilita li jsiru windfarms fil-baħar.

Irrid infakkar li pajjiżna hu obligat li sas-sena 2020, 10% tal-enerġija li jikkonsma trid tkun ġejja minn sorsi nodfa. Mill-istudji li saru mifruxa fuq is-sena 2010 jirrizulta biċ-ċar li r-riħ li hemm fiż-żona tas-Sikka l-Bajda huwa tajjeb bizzejjed biex il-windfarm teknikament huwa viabbli. Dan il-proċess tal-istudji tar-riħ huwa biss parti minn proċess twil li jinkludi analizi tal-impatt ambjentali kif ukoll il-viabilita’ ekonomika.

Bir-riħ li ġie kkalkultat matul is-sena ta’ studju, il-windfarm tas-Sikka l-Bajda kien jiġġenera madwar 200GWh ta’ eletriku li hu ekwivalenti għal 10.2% tat-total ta’ eletriku li ssupplixxiet l-Enemalta fl-istess perijodu. Dan l-eletriku ġġenerat huwa daqs kemm jikkunsmaw madwar 40,000 familja fis-sena.

Din hija l-uniku sikka kbira bizzejjed fl-inhra taghna li toffrilna l-opportunita’ ninstallaw windfarm b’madwar 18-il turbina f’shallow waters. Shallow waters ifisser sa fond ta’ madwar 30 metru. Sa llum ghad ma hawnx sistemi stabbiliti ghal deep offshore, igifieri f’fond ta’ aktar minn 30 metru. Ghaddejja ricerka fuqhom u meta dawn ikunu zviluppati definittivament li joffrulna opportunitajiet ferm akbar.

Biex pajjiżna jilħaq il-miri stabbiliti, għandu bżonn jagħmel użu minn sorsi differenti ta’ enerġija alternattiva, billi jkunu sfruttati r-riżorsi kollha possibbli bħar-riħ, ix-xemx u l-iskart. B’dan ir-riżultat mill-istudji tar-riħ miksub, il-windfarm tas-Sikka l-Bajda kienet tlaħħaq mat-terz tal-mira ta’ 10%.

Energija mir-rih : jibda l-moniteragg

Dalgħodu fl-inħawi tal-Aħrax tal-Mellieħa, zort flimkien mal-media l-Monitooring mast, arblu ta' madwar 80 metru tul, li gie nstallat sabiex isir monitoraġġ tar-rih fl-inhawi tas-Sikka l-Bajda. Mir-riżultati ta’ dan il-monitoring mast, tkun tista’ tittieħed deċiżjoni jekk ikunx vijabli li jsiru t-turbini tar-rih fuq is-Sikka li tinsab bejn kilometru u nofs u tliet kilometri ‘l barra mill-kosta tal-Aħrax tal-Mellieħa. Is-Sikka l-Bajda intagħżlet wara studji preliminari li saru minn tim tekniku.

Jekk wara li tigi analizzata d-data jinstab li l-progett huwa viabbli allura hu kkalkulat li minn windfarm fuq is-Sikka l-Bajda niproduċu mal-40% ta’ enerġija nadifa li l-Unjoni Ewropea titlob li Malta jkollha sa’ ħdax-il sena oħra. Jekk il-progett ikun viabbli allura hu mistenni li jsir investiment ta’ madwar €300 miljun mis-settur privat. B'kollox hu kkalkulat li fuq is-Sikka l-Bajda jitqiegħdu bejn 18 u 20 turbina. Kull turbina tkun qed tiġġenera mal-5 megawatts, b’total ta’ bejn 90 u 100 mega watt.

Dan hu pass ieħor konkret fit-twettiq tal-viżjoni tal-Gvern favur enerġija nadifa. Sal-2020, 10% tal-enerġija li tikkonsma Malta trid tkun nadifa, u għalhekk, il-Gvern Malti qed jiffoka fuq tliet riżorsi biex jiproduċi enerġija aktar nadifa: ix-xemx, ir-riħ u l-enerġija mill-iskart. Fuq il-produzzjoni ta' energija nadifa ma nistghux nieqfu mal-kliem sabiħ. Jehtieg niehdu d-decizzjonijiet li jwasslu ghal azzjoni konkreta. Aħna nieħdu deċiżjonijiet, li għalkemm mhux dejjem popolari, huma meħtieġa biex mill-kliem ngħaddu għall-fatti. Għax il-politika mhi xejn jekk mhux akkumpanjata minn sens ta’ tmexxija, determinazzjoni u impenn.

Time for Action.

Kif ghidt ftit tal-granet huwa tajjeb li niccelebraw l-inizjattiva ta' pajjizna 20 sena ilu fuq l-issue tat-tibdil fil-klima izda hemm bzonn azzjoni konkreta biex pajjizna jaghmel il-parti tieghek f'din il-glieda kontra t-tibdil fil-klima. Parti mill-azzjoni hija dik ta' generazzjoni ta' energija nadifa, inkluz dik mir-rih. Huwa ghalhekk b'ghaqal u responsabilita' li llum il-PM u jien habbarna li se jigu studjati 3 siti biex fihom isiru windfarms. Il-proposti tal-postijiet fejn se jsiru aktar studji huma: Wied Rini u Ħal Far fuq l-art, u s-Sikka l-Bajda fil-baħar.

Id-deċiżjoni tal-Gvern hi deċiżjoni li mhux biss tikkonferma l-impenn tal-Gvern ghall-ambjent ahjar imma hija wkoll impenn ghal kompetittivita’ akbar ta’ pajjiżna u l-ħolqien tax-xogħol. L-applikazzjonijiet lill-MEPA għal dawn it-3 siti qed isiru wara studji preliminari li saru minn team tekniku. Dawn l-istudji li jridu jsiru jinkludu fost l-oħrajn il-qawwa tar-riħ, l-avjazzjoni u l-attivita’ marittima u l-ambjent.

It-tħabbira tal-lum hija biss il-bidu ta’ proċess sħiħ tal-ippjanar li jrid isir, liema proċess se jkun wieħed miftuħ u trasparenti u fejn kulħadd ser ikun mistieden jesprimi ruħu. Il-Gvern marbut b’miri ċari sal-2020 u għalhekk pajjiżna m’għandux il-lussu li jista’ joqgħod jistenna l-iżvilupp ta’ teknoloġiji mingħajr fl-istess waqt ma jarax kif jimmassimizza l-alternattivi li jeżistu llum. B'kuragg qed niffaccjaw l-isfidi halli għada pitgħada uliedna jħarsu lura u jirrikonoxxu li aħna wettaqna dak kollu possibli biex huma jgawdu minn enerġija nadifa u minn ambjent aħjar.
http://www.doi.gov.mt/EN/News/newsitems/audiorecording%20-28.04.09.asp

Viabilita'

Il-kritika hija aspett importanti fil-politika. Trid u ma tridx, il-kritika hija waħda mill-għodod l-aktar użati mill-politiċi. Ngħid għalija l-kritika ma ddejjaqnix sakemm tkun oġġettiva u realistika.

Fil-kuntest ta’ kritika, wieħed ma jistax ma jikkummentax fuq il-fatt li l-Alternattiva Demokratika spiss tkun minn ta’ quddiem nett biex tikkundanna proġetti ta’ fejda ambjentali u t’importanza nazzjonali meta l-anqas biss ikun nbeda l-proċess tal-MEPA. L-aħħar każ huwa l-proġett propost tal-windfarms fis-Sikka l-Bajda.

L-uffiċjali tal-AD għandhom jistennew ukoll li jsir il-proċess tal-Environment Impact Assessment (EIA) qabel ma jesprimu ruħhom fuq il-vjabilita’ ambjentali tal-proġett li kif suppost li taf tajjeb l-AD, huwa t'importanza fundamentali biex pajjiżna jasal biex jilħaq il-miri ta’ 10% tal-enerġija ta’ pajjiżna li tkun iġġenerata minn sorsi nodfa sal-2020.

Huwa faċli li tikkritika, kif qed tagħmel l-AD, u fl-istess waqt donnhom jinsew il-kuntest tad-diffikultajiet li jeżistu f’Malta, ewlenin fosthom huwa l-limitazzjonijiet tat-territorju u l-fatt li tagħmel x’tagħmel se jkun ikkawżat impatt. Minflok tikkritika, l-AD imissha tkun proattiva u minn ta’ quddiem nett biex tipproponi hi wkoll soluzzjonijiet li jistgħu jiġu kkunsidrati mill-Gvern u minn nies tekniċi tiegħu. Minflok ma jimxi waħdu, l-Gvern qabbad nies esperti u tekniċi, inkluż ambjentalisti ta’ esperjenza u flimkien magħhom ikkunsidra numru ta’ punti u wara fassal il-proposta tiegħu.

Jekk ma jintlaħqux dawn il-miri ma jkunx falla l-Gvern imma l-pajjiż kollu, inkluż l-uffiċjali tal-AD. Ikun tilef il-Gvern, ikun tilef il-pajjiz u fuq kollox ikun tilef l-ambjent.

Lejn energija nadifa

Fi tmiem il-ġimgħa kemm il-Prim Ministru kif ukoll jien, tajna hjiel dwar l-inizjattivi li behsiebu jiehu l-Gvern biex jintlahqu l-miri ambizzjuzi li għandu quddiemu pajjizna specjalment fil-generazzjoni ta' energija minn sorsi nodfa, bhar-rih.

Spjegajna kif fl-aħħar xhur konna qed naħdmu bis-sħiħ biex inkunu f’pozizzjoni li nibnu proposta konkreta halli f'pajjizna jkollna l-ewwel windfarm off-shore, speċifikament fuq is-Sikka l-Bajda. Dan hu proġett li l-investiment għalih mistenni jlaħħaq il-€130 miljun, liema investiment isir primarjament mill-privat. L-energija minn dan il-windfarm ghanda taghti lil pajjiz mal-4% tal-energija li nikkunsmaw kull sena. Il-Gvern ser jipproponi wkoll xi siti fuq l-art fejn fihom ikunu jistgħu jitpoġġew ukoll xi windmasts.

Biex nilhqu l-mira taghna hemm inizjattivi li jrid jiehu l-Gvern izda hemm ukoll hidma li trid issir minn mill-familji sabiex jutilizzaw sorsi ohra ta' energija jew jaghmlu uzu minn apparat li jnaqqas il-konsum tal-energija. Kif ġa ħabbarna, se nkunu qed ngħaddu mat-€33 miljun lill-familji u kumpaniji biex fil-ħames snin li ġejjin jixtru sistemi li jiġġeneraw enerġija nadifa bħalma huma l-photovoltaic panels.

Fid-diskors li ghamilt fil-Kunsill Generali ghamilt appell sinċier sabiex ikollna diskussjoni matura li tmur lil hemm mill-partiġġjanizmu politiku halli naslu biex ikollna dawn il-facilitajiet. F'pajjiz zghir bhal taghna xi hadd bilfors se jghid li dawn il-facilitajiet se jkunu "vicin" tieghu. Izda minn naha l-ohra ma nistghux nibqghu ma naghmlu xejn. Biex nilhqu l-miri taghna hemm bzonn nuzaw is-sorsi nofda kollha, specjalment mix-xemx u mir-rih. Jekk naslu biex naghmlu dan allura ikollna ukoll anqas tniggiz.