Jikber il-kunsens

Aktar ma jghaddi z-zmien aktar jikber il-kunsens tal-pubbliku ghad-decizzjoni li Triq Bisazza tkun kollha pedonali. L-ammont ta’ kummenti u messaggi posittivi li rcivejt kienu verament ta’ nkoraggiment. Dan apparti posizzjonijiet pubblici li hadu partijiet tal-media, fosthom t-Times of Malta. Kien hemm ukoll kumplikazzjonijiet li hawdu lil xi whud. L-ewwel kien hemm meta l-Arriva habru li se jkollhom jghaddu temporanjament minn Triq Bisazza sakemm jaggustaw is-sistema. Kemm jien u kif ukoll il-Prim Ministru ma ridniex li dan jigri u nsistejna mal-Arriva biex jaghmlu minn kollox biex isibu soluzzjoni u appellajna ghal bon sens.

Ahna nifhmu li l-bidla saret wara li l-Arriva kienu kkonkludew ir-rotot kollha. Xtaqna li hadna d-decizzjoni qabel, imma riedna ngibu l-partijiet maghna fid-decizzjoni, kemm lil tal-hwienet kif ukoll lill-Kunsill Lokali. U l-ahjar mument biex jifhmu l-proposta kien meta setghu jaraw b’ghajnejhom ir-rizultat kwazi finali. Kieku qbadna u ddecidejna qabel ma gie ffirmat il-kuntratt xorta konna naqilghuha ghax kienu jghidulna li njorajna lil kulhadd. Fl-ahhar mill-ahhar rebhet il-logika u l-Arriva sabu soluzzjoni. Irrid nghid grazzi kemm lill-ufficjali tal-Arriva kif ukoll lill-kollega l-Ministru Austin Gatt li ghamel il-parti tieghu.

Imbaghad kien hemm ir-reazzjonijiet negattivi ghad-decizzjoni tat-Transport Malta li tnaqqas 62 post ta’ parkegg biex tintroduci karregjata preferenzjali ghall-karozzi tal-linja. Ghalkemm jien naqbel mija fil-mija mal-introduzzjoni ta’ buslane, minn naha l-ohra mill-ewwel kif sirt naf bid-decizzjoni u kif TM ghaddewli l-pjanti, mill-ewwel stqarrejt li jistghu jinstabu soluzzjonijiet fejn minkejja li tinzamm il-buslane xorta ma jintilfux daqshekk carspaces. Din l-opinjoni esprimejtha kemm mal-kumitat tas-Sliema Business Community kif ukoll mal-GRTU li t-tnejn talbu laqghat urgenti mieghi kif gejt lura minn barra, minkejja li jien ma kontx l-attur tad-decizjoni. Ghal darb’ohra izda rebah il-bon sens u saru aggustamenti li salvaw mal-40 carspace minn 62 li kienu se jintilfu.

L-ironija f’dan kollu kien li fost l-aktar li tmashnu ghax kien se jintilef il-parkegg kien hemm nies li tghidx kemm kienu opponew l-progett ta’ carpark ta’ ‘l fuq minn 600 karozza li ridna naghmlu fi Qui-si-Sana u li fuqu naghmlu gnien ! U baqghu jopponu l-progett b’sahha anke meta l-Prim Ministru offra li titnehha kull attivita’ kummercjali mill-progett. Insomma ma’ certi nies ma tirbah qatt. Izda dawn l-attegjamenti mhux se jaqtghulna qalbna biex inkomplu ntejjbu din iz-zona residenzjali u t-tieni l-aktar zona kummercjali mportanti f’pajjizna u naghtu lill-pubbliku spazju miftuh aktar komdu u aktar organizzat.

Ir-realta' taghna f'perspettiva

Mill-gurnali ta’ llum: Grecja: Greek trade unions have started a two-day general strike in protest at the parliamentary vote tomorrow to introduce tough austerity measures. Kathimerini says huge crowds of protesters were expected on the streets of Athens, with many services set to grind to a halt. These include air land and seas transport. Doctors, ambulance drivers and journalists. - BBC News

Portugal: Around three in every 10 Portuguese, the majority being university graduates, are willing to look for a job in another country, while close to half (43%) of the working population are actively looking for a job other than the one they are currently employed to do. - http://www.theportugalnews.com/

Renju Unit: Up to 750,000 teachers and civil servants are set to strike on Thursday over pension plans they say will mean them working longer and paying more. There was no breakthrough in talks between ministers and unions on Monday. - BBC News

Italja: The measures on the table in the austerity bill are a freeze on public sector hiring and salary increases until 2014, cuts of €9 billion to the budget over the next four years, and reducing pension spending and spending to Italy's national health service. – Reuter’s

Spain: The indignant are demanding a general strike. The marches in protest at the crisis attracted nearly 40,000 in Madrid and close to 50,000 in Barcleona. - ABC

Meta tisma b’dan kollu niehu r-ruh li qed nghix f’Malta. Mhux qed nghix f’pajjiz bla problemi. Ghad ghandna restructing li rrid naghmlu f’azjendi bhal Airmalta, imma fil-passat diga ghamilna bidliet importanti bhal dak tat-Tarzna u tant kumpaniji ohra li konna qed nissussidjaw. Imma meta nqabbel il-problemi taghna ma’ ta’ dawn tikkonsla u thossok tajjeb. Il-qaghda ekonomika taghna turi tishih fl-impjiegi. L-aktar qies importanti ghall-pajjiz.

L-aktar poplu konxju dwar l-ambjent

Ghadu kemm hareg stharrig mill-EuroBarometer li juri li l-Maltin huma l-aktar poplu konxju dwar l-ambjent fl-Unjoni Ewropea. Dan ma seħħx b’kumbinazzjoni. Seħħ b’diversi passi, inkluż bis-saħħa ta’ Gvern li ma xxaħħaħx biex jinvesti fl-ambjent u investiment kbir ukoll fl-għarfien dwar l-ambjent lill-uliedna.

Dan ma sehhx b'kumbinazzjoni. Seħħ għax investejna l-miljuni fl-immaniġġjar tal-iskart. Meta tiftakar fejn konna ! Sa’ April tal-2004 Malta kienet tarmi ż-żibel tagħha fil-Magħtab u ħolqot muntanja ta’ imbarazz u imbarrazzament għaliha u għal kull min iżurha. Illum ghandna facilitajiet moderni li mhux biss qed jitrattaw l-iskart imma jiggeneraw energija nadifa wkoll. Ma bżajniex nieħdu deċiżjonijiet. U l-poplu qed jagħmel il-biċċa tiegħu wkoll. Nieħu gost ninnota, per eżempju, kif Malta hija ‘l fuq mill-medja Ewropea f’dak li hu separazzjoni tal-iskart. Dan qed iseħħ għax ħolqna sistemi li jinċentivaw is-separazzjoni tal-iskart u seħħ ukoll għax ma bżajniex quddiem kritika partiġġjana li ma riditnix nimmodernizzaw l-impjant ta’ riċiklaġġ ta’ Sant’Antnin.

Sirna l-ewwel pajjiz mill-pajjizi kollha tal-Meditterran li qed nitrattaw id-drenagg kollu qabel dan jintefa fil-bahar. Hloqna postijiet ta' rikreazzjoni komdi u neqsin mit-tniggiz. Ma rridux ninsew li qed nonfqu aktar minn terz tal-850 Miljun Euro fondi tal-Unjoni Ewropea fi progetti favur l-ambjent.

Din il-bidla fil-mentalita' gibniha wkoll għax infaqna l-eluf f’inizjattiva bħalma hi l-EkoSkola fejn eluf ta' tfal mhux biss jitghallmu fuq l-ambjent imma qed jigu stimulati jagixxu b'mod konkrett favur l-ambjent. Bdejna b'6 skejjel u llum ghandna t-tfal ta' 'l fuq minn 110 skejjel f'pajjizna jippartecipaw f'dan il-programm. Kollha entuzjasti biex jaghtu l-kontribut taghhom. Flimkien ma' NGO bhal Nature Trust irnexxielna nibnu generazzjoni gdida lesta li timpenja ruha favur ambjent ahjar.

L-ambjent u l-ħarsien tiegħu jiswew il-flus. Hadna decizzjonijiet biex gibna fil-prattika l-principju tal-Polluter Pays. Min ihammeg irid ihallas. Naf li b'mizuri bhal dawk ma ssirx popolari, imma kienu mizuri mehtiega biex kulhadd jifhem li hemm prezz ghan-nuqqas ta' responsabilita' ambjentali. Ambjent aħjar ifisser kwalita’ ta’ ħajja aħjar u aħna determinati li nkomplu naħdmu għal dan il-għan.

http://www.timesofmalta.com/articles/view/20110622/local/Greening-of-the-Maltese.371773

Opportunita' ta' riflessjoni

Partit politiku haj u dinamiku bhal ma hu l-partit nazzjonalista jghaddi minn mumenti mhux differenti minn dawk fil-hajja ta’ kull bniedem. Izda bhal fil-hajja ta’ kull bniedem, il-mumenti li jidhru l-aktar difficli, li jesigu l-aktar riflessjoni huma l-mumenti ta’ opportunita’ aktar minn ohrajn. Huma l-mumenti li wiehed jinzel fil-fond tal-qalb u jfittex dak li jaghmlu dak li hu izda b’harstu lejn kif jista’ jkun ahjar, aktar b’sahhtu, aktar f’paci mieghu innifsu.

Fil-Kunsill Generali li se jiltaqa dan il-weekend ghandna quddiemna bhala partit l-opportunita’ li nifhmu l-bidliet kbar li gibna fil-pajjiz mill-1987: LIBERTA’, FTUH, OPPORTUNITAJIET. Ma nkunux qeghdin nonfhu lilna nfusna meta nghidu li ahna bdilna dan il-pajjiz. Pajjiz msejjes fuq liberta’ u partecipazzjoni f’kull qasam. Fuq kollox mentalita’ moderna fejn nesigu l-kwalita’ f’kollox – mill-isptar sat-triq u l-gnien, mill-impjiegi sal-iskola li mmorru ahna jew nibghatu lill-uliedna. Bdilna u nbdilna. U jehtieg li nifhmu aktar il-bidliet li gibna b’idejna. Bnejna socjeta’ ferhana li ma tiddependiex fuqna l-politici ghal hafna mill-affarijiet li sa ftit snin ilu riedet titkarrab ghalihom lill-Ministri. Bnejna socjeta’ b’edukazzjoni mifruxa li llum kapaci tfendi ghal rasha u taghmel l-ghazliet taghha. Tawna socjeta’ mbezza u mjassra u biddilniha f’socjeta’ matura u emancipata.

Ghandna l-opportunita’ nifhmu li l-mument li qeghdin fih hu mument kbir ghad-demokrazija li gibna f’pajjizna mill-1987. Mhux talli ma nmorrux kontra r-rieda tal-elettorat, mhux talli ma noqghodux xi hames snin u nofs kontra r-rieda cara tal-maggoranza f’elezzjoni generali, talli ghandna prim ministru li qed jara li ligi li ma jaqbilx maghha, tghaddi mill-Parlament skond ir-rieda tal-maggoranza tal-poplu. Ghandna opportunita’ nifhmu x’inhi l-liberta li nemmnu fiha. Fejn kull bniedem, kull minoranza, imqar ta’ wiehed, tesprimi ruhha u tagixxi fuq il-fehma genwina taghha. Il-prim ministru tana vot hieles fuq il-ligi tad-divorzju. Imma hawn min qed jippretendi li min ta vot hieles m’ghandux vot hieles hu! Din x’liberta’ hi? Dawn x’liberali huma ?

Ghandna opportunita’ ukoll nifhmu l-kuntest, l-istampa usa’. Dak kollu li qed jigri madwarna lil pajjizi li konna nghiru ghalihom. Il-Grecja f’xifer il-falliment, Spanja b’ghexieren t’eluf ta’ zghazagh qeghda, il-Portugall b’mizuri kbar ta’ awsterita’. Il-media taghna tista’ taffordja li jum wara jum ikollha fl-ewwel pagni kif se jivvota xi deputat jew iehor fuq il-ligi tad-divorzju jew stejjer ohra li ghalkemm jista jkunu mportanti ghalina, meta mqeghda quddiem il-kuntest ta’ realta’ ta’ dinja u mhux kuntest ta’ gzira, huma relattivament sekondarji. Fuq kollox ghandna opportunita’ biex nifhmu wkoll x’irridu nkunu ahna bhala partit fis-snin li gejjin. Ahna partit tan-nazzjon kollu. Id-dar taghna hi dar kbira u rridu nzommu l-bibien miftuha kif dejjem ghamilna ghal opinjonijiet differenti izda b’mira u programm wiehed. Il-Bniedem l-Ewwel...kull bniedem. Fuq kollox irridu ngharfu nsahhu lil dan il-partit sabiex jibqa l-aqwa agent tal-bidla vera f’pajjizna.

Zewg progetti ohra ta' kwalita'

Dalghodu tghaxxaqt nara The President’s Kitchen Garden li l-President tar-Repubblika, Dr.George Abela, fetah bhala attrazzjoni gdida mal-gonna ta’ San Anton. Niftakar li meta l-President talabni mmur nara l-post xi sena u nofs ilu kont rajt post b’potenzjal kbir izda mhux sfruttat. Kien laqatni l-kuncett li kellu f’mohhu u weghdtu li nghinuh iwettaq il-holma tieghu li jiftah ghall-pubbliku din il-parti tal-Palazz. Il-holma twettqet u issa ghandna spazju iehor ta’ kwalita mahsub biex ikun centru edukattiv u kreattiv ghat-tfal u l-familji.

Taht it-tmexxija tal-Perit Jeanne Frendo mir-Restoration Unit fi hdan il-Ministeru tieghi, haddiema mill-istess unit ghamlu xoghol estensiv ta’ restawr kemm fuq il-gebla kif ukoll fuq l-injam, filwaqt li haddiema ohra tat-Taqsima tax-Xoghlijiet ghamlu parti konsiderevoli tax-xoghol fuq installazzjoni ta’ dawl, ilma u funtani. Bhala Ministeru ghinna wkoll sabiex saret sezzjoni b’annimali. Kienet ix-xewqa tal-President li fil-gonna jerga jkun hemm l-annimali, izda issa ghandhom spazji ferm aktar adegwati milli kellhom qabel. Laqatni l-fatt li l-President irnexxielu jlaqqa l-hiliet ta’ hafna nies u organizazzjonijiet bhal Heritage Malta u l-Ministeru tal-Edukazzjoni biex sawwar dan il-progett integrat.

Progett iehor li se jkun inawgurat dan il-weekend huwa dak tax-Xatt kollu ta’ M’Xlokk, fejn b’investiment ta’ €2 miljun ghal darb’ohra qed nergghu nagħtu aktar spazju miftuħ u msebbaħ għal familji tan-naha t’isfel ta’ pajjizna u dawk kollha li jzuru dan l-aktar post marbut mas-sajd f’pajjizna. Il-proġett beda sentejn ilu u kien maqsum fi tlett fażijiet. L-ewwel ma bdejna kien billi wessajna l-bankina ta’ man-naħa tal-ħwienet u djar, għaddejna s-servizzi kollha ġodda minn taħt il-bankina u ssebħet b’materjal tal-qawwi u l-porfido. Fl-istess hin għamilna wkoll it-triq mill-ġdid inkluz s-servizzi godda tad-drenagg. Komplejna mbaghad fit-tieni fazi billi sebbaħna x-xatt b’pavimentar ġdid fuq medda ta’ madwar 9,200 metru kwadru t'art. Installajna dawl dekorattiv kif ukoll street furniture li tixraq lil dan il-post minghajr ma ntellfu l-attivita’ lis-sajjieda. Insistejna li jitħallewx jitilgħu vetturi fuq il-pavimentar il-ġdid halli nibzghu ghall-investiment li sar.

It-tielet fażi tal-proġett kienet tikkonsisti fil-bini mill-ġdid tal-pjazza prinċipali ta’ Marsaxlokk u faccata taghha fejn qabel kien hemm carpark. Fil-pjazza nstallajna funtana, filwaqt li faccata tal-pjazza fl-għajn antika nstallajna monument f’ġieħ is-sajjieda kollha. Dan l-investiment juri biċ-ċar ukoll kemm il-Gvern irid li b’mod konkret jinvesti fit-tisbih taz-zoni kollha ta' pajjizna, specjalment iz-zoni l-aktar importanti marbuta mal-attivita' turistika ta' pajjizna. Dan l-investiment juri wkoll kemm hi ngusta l-kritika tal-Opposizzjoni li tghid li l-Gvern jinvesti minn fejn jigu l-voti u fejn ma jsibx l-appogg ma jaghmel xejn. M’ghandix dubju li l-Kunsilliera Lokali inkluz dawk li ma jappoggjawx lil PN, illum jistghu anke huma jkunu xhieda tal-impenn taghna li naghtu prodott ta’ kwalita’ lil din il-lokalita’, anke jekk forsi eccedejna l-pjanijiet originali taghna.

9% mhux 40%

Illum kellna centre-page f’The Times bl-ucuh tal-Membri Parlamentari kollha, distrett distrett, u b’persentagg ta’ seduti li suppost konna assenti ghalihom mill-bidu tas-sena. Jien favur l-accountability. Nifhem ukoll li l-media li topera f’demokrazija bhal taghna ghanda dritt u dmir tirraporta l-attendenza tal-Membri fil-Parlament. Hdejn ir-ritratt tieghi kien hemm miktub Assenti 40%. Veru li f’kantuniera kien hemm il-kliem “MPs are only marked as excused if they are away on parliamentary duty. This does not include official executive duty of ministers and parliamentary secretaries. MPs who are abroad on party business or who are sick are also marked as absent.”

Fil-kaz tieghi kont 17-il darba imsiefer fuq xoghol tal-Ministeru. Hafna drabi kont qed nattendi l-Kunsill tal-Ministri Ewropej. Jien nattendi tlett Kunsilli tal-Ministri: 1.dak tal-Agrikoltura u Sajd, 2.Energija u 3.Tibdil fil-Klima. Irrid nghid ukoll meta nkun il-laqghat tal-Ministri xorta nkun qed naghmel dmiri lejn il-Parlament meta nkun qed niprepara t-twegibiet ghall-mistoqsijiet parlamentari.

Dan ifisser li fir-realta’ ma attendejtx biss ghal 9 seduti waqt li kont Malta. U kien hemm okkazzjonijiet fejn ma attendejtx ghax kelli xoghol iehor marbut mal-Ministeru, bhal naghmel diskors fil-Mini European Assembly, jew nattendi public lecture ta’ professor belgjan li gibnih Malta biex jitkellem fuq it-Tibdil fil-Klima, jew kelli press briefing dwar l-irziezet tal-baqar f’pajjizna. Ma kontx qed nilghab imma naqdi dmiri wkoll.

Dan ifisser li kont assenti biss ghal 9% tas-seduti u mhux 40% li hadu l-impressjoni l-qarrejja llum tat-Times. Kieku ndaga ftit il-gurnalist kien jaghti stampa ferm aktar veritiera tal-attendenza tieghi u ta’ dawk il-Ministri u Segretarji Parlamentari li jsiefru fuq xoghol ufficjali. Is-sistema li tintuza bhala rassenja mhijiex gusta u taghti stampa zbaljata tal-impenn tal-membri parlamentari li jifformaw parti mill-Ezekuttiv. Hemm bzonn li s-sistema tkun aktar ugwali. Jekk deputat, li mhux Ministru, isiefer f’delegazzjoni parlamentari s-sistema tirrikonoxxih imam jekk deputat tal-Kamra hu Ministru u jsiefer fuq xoghol tal-Gvern, is-sistema tghid li hu assenti. Din mhux gustizzja.

Nitrattaw id-drenagg kollu.

Il-gimgha l-ohra kont mistieden ghall-ftuh tal-impjant tat-tisfija tad-drenagg fl-inhawi ta’ Barkat (ix-Xaghjra, Malta) imma peress li kont imsiefer ma stajtx immur. Mort il-bierah u tpaxxejt. Tpaxxejt mhux biss ghax l-impjant hu gdid u tal-ahhar teknologija imma ghax meta thares lejn il-bahar ikhal quddiemek ma tarax dik it-tebgha ta’ drenagg li tant kienet tikkaratterizza l-inhawi minhabba id-drenagg li kien jintrema dirett fil-bahar. Issa Malta qed titratta d-drenagg kollu li tiggenera qabel titfghu l-bahar ! Il-kosta hdejn l-impjant l-gdid tal-WSC tirrispetta l-Bathing Water Directive ukoll u wiehed jista jghum facilment hemmhekk.

Pajjizna qed jaghmel passi kbar, jikseb success wara l-iehor, fl-oqsma ambjentali varji. Snin ta’ politika sahna u vizjoni cara li mhux biss irrezistit l-kritika imma halliet il-frott. Investiment konkret li ser ihalli kwalita ta’ hajja ahjar ghal kull wiehed u wahda minna u ghal min izurna. L-impjant hu maqsum fuq 3 fazijiet. Il-materjal jidhol f’pumping station fejn minn hemm jigi trasferit fi struttura fejn jitqatta u jissaffa miz-zjut, l-grit u materjal iehor. Minn hawnhekk il-materjal jghaddi ghal go struttura kbira fejn tiddahhal l-arja u sahansitra hemm processi ta’ nitrifikazzjoni u di-nitrifikazzjoni halli jsir it-trattament bijologiku.

Dan kollu jwassal sabiex dak li jibqa, igifieri 2000 tunnellta fis-siegha ta’ ilma, jigi mormi kilometru l-barra fil-bahar. F’dan l-istadju l-ilma jkun ghadu mhux tajjeb ghall-konsum principarjament minhabba l-koncentrazzjoni ta’ melh li jkollu. Il-parti solida, li tissaffa minn dik likwida, tigi ffermentata f’digestors minn fejn tigi ggenerata energija nadifa. L-impjant jahdem b’din l-energija stess ! L-entuzjazmu tas-CEO, l-Ing Marc Muscat, jixhed li dan hu biss l-ewwel pass. Hemm vizjoni shiha ta’ x’ghandu jsir b’dan l-ilma li qed jithalla jmur il-bahar. Jonqos investiment li ser jghin lil Malta jkollha sors ta’ ilma nadif. Baqa’ x’isir pero l-impenn politiku hemm qieghed. Fil-granet li gejjin il-Gvern ser ikun qed ihabbar progett li ghandu jghin sabiex dan isehh.

Triq Bisazza

Triq Bisazza lesta wkoll! U fully pedestrianized! Sodisfazzjon kbir ghalija. Kont ili s-snin twal nohlom li din it-triq naghtuha dehra gdida u naghmluha aktar safe u nadifa ghal dawk li jigu jixtru minn din it-tieni l-aktar zona kummercjali mportanti ta’ pajjizna wara l-Belt Valletta. Izda bhas-soltu kien hemm minn ghal raguni u ghall-ohra oppona li din it-triq innehhulha t-traffiku minnha. Iżda rebħu l-perseveranza, il-pacenzja u r-raguni. L-ghazla taghna li mmorru ghal full pedestrianization giet msahha bid-decizzjoni kemm tas-Sliema Business Community kif ukoll tal-Kunsill Lokali li t-tnejn ivvotaw b’maggoranza kbira biex din it-triq tinheles mit-traffiku u nipruvawha ghallanqas ghas-sitt xhur li gejjin anke minghajr l-karozzi tal-linja. Anke il-GRTU qablet mal-idea. Wiehed irid jifhem li bin-network gdid tat-trasport pubbliku, konna nispiccaw b’karozza tal-linja tghaddi kull zewg minuti minn Triq Bisazza u dehrilna li dan ma joffrix sens ta’ sigurta’ lil pedestrians. Ovvjament xi opposizzjoni tibqa dejjem. Ammont ta’ biza’ jew interessi jibqa dejjem. Imma m'ghandix dubji li dawn il-bizat jigu meghluba.

Waqt li kienu ghaddejjin ix-xoghlijiet kienu hafna li ghaddewli kummenti kull meta nzilt sa hemm. Imma l-aktar zewg kummenti li laqtuni kienu dawn. Malti li ghandu ufficcju fuq Triq Bisazza qalli “Grazzi. Ghax ghallanqas issa nista’ niftah it-tieqa. Qabel kont nifga.” U kumment simili ta’ persuna barranija li ilu jghix Malta xi 40 sena li gie fuqi u qalli “Thanks, finally we can breathe in this street”. Ambjent nadif li anke ta sens ta’ liberta’ u kumdita’. Hadt gost ninnota lin-nies jaqsmu t-triq u jaghmluha taghhom. Anke l-bankijiet ghamlu taghhom mill-ewwel ghax bdew juzawhom minn kif l-haddiema tal-Works Division installawhom fil-post u kien ghadhom miksija bil-plastic ! Hekk niehu gost jien. Nara lin-nies jokkupaw l-ispazju pubbliku minflok il-karozzi.

Take the longer, faster route kienet tghid tabella kbira li kienet twehhlet fit-tarf ta’ Triq Qui-si-Sana mill-ewwel Kunsill Lokali ta’ Tas-Sliema. Dan biex jidderigi t-traffiku lejn Qui-si-Sana minflok jghaddi minn Triq Bisazza. Izda mbaghad din l-kampanja spiccat indifnet. Issa wara hafna snin se nkunu nistghu naghmlu dan fil-prattika anke ghax fix-xhur li ghaddew flimkien mal-Kunsill Lokali wessajna l-promenade ta’ Qui-si-Sana,u t-Transport Malta se jkunu lestew l-access ghat-tunnel ta’ Tigne’. Fil-verita’ kont xtaqt li t-TM lestew l-access ghat-tunnel tal-MIDI qabel halli ma kienx ikollna nghabbu t-traffiku ghax-Xatt minn fuq it-toroq interni ta’ Tigne’ sakemm naghmlu x-xoghol fuq Triq Bisazza izda ghallanqas issa se jkunu lestewh sad-data tal-ftuh ta’ Triq Bisazza.

Nhar it-Tnejn, proprju l-għada ta’Jum l-Ambjent, il-Prim Ministru se jinawgura din it-triq Ix-xoghol fi Triq Bisazza jikkumplimenta t-tisbiħ li diga sar l-aktar permezz tax-xoghlijiet li saru fi Triq it-Torri, Pjazza Sant’ Anna u Triq Manwel Dimech. Ovvjament ma tajniex biss cover gdid izda kellna naqilghu u nbiddlu s-servizzi tal-ilma u tad-drenagg mill-qiegh. Ovvjament fadal progett iehor wara dan, dak tal-upgrade tax-Xatt ta’ Tas-Sliema. Irridu naghmlu qabza ta’ kwalita’ minghajr ma ntellfu l-parking ghall-vetturi. Veru li s-sistema tat-trasport pubbliku se tbiddel l-mod kif nivjaggaw izda zgur ma nistghux innaqqsu l-parking ghal min jiddeciedi li jrid jivvjagga bil-vettura privata tieghu. Diga tlifna numru ta’ parking spaces u ma nistghux nitilfu aktar. Mhux se jkun esercizzju facli biex nilhqu dan il-bilanc izda bhas-soltu ma hemm xejn facli fil-hajja. Kif wasalna b’perseveranza fuq Triq Bisazza naslu wkoll fuq ix-Xatt.

Riflessjoni fuq il-vot tar-referundum

Minkejja l-konfuzzjoni kbira fl-imhuh li kien hemm, ir-rizultat tar-Referendum dwar id-divorzju hareg iktar car milli hafna stennew. Meta nanalizzaw u ninterpretaw ir-rizultat, irridu nharsu ukoll lejn in-numru kbir ta' nies li ghazlu li ma gabrux il-vot, dawk li ma marrux jivvutaw jew li hassru l-vot. Dawn flimkien jiffurmaw proporzjon kbira minn dawk li kellhom id-dritt ghal-vot. Jidher illi n-numru kbir ta’ dawk li kellhom dubji serji dwar kif ghandhom jivvutaw m’ghamlux kif hsibt jien li se jaghmlu, jigiefieri jivvotaw LE b’sens ta’ prudenza. Iddecidew izda li ma jmorru mal-ebda naha. Uhud probabilment ma tantx kienu konxji li b’hekk kienu se jiffavorixxu lil IVA. Setghu ghamlu hekk ukoll ghax kienu fil-fatt konxji. Hasbu x’hasbu, ir-rizultat hemm qieghed u issa l-Parlament mistenni li jirrispetta r-rizultat.

Nerga’ nghid li minkejja l-konfuzzjoni kbira fl-imhuh, hafna fehmu li d-domanda li kellhom jirrispondu ma kienitx jekk id-divorzju kienx haga tajba jew hazina fih innifsu, imma jekk kienx mehtieg bhala rimedju ghal sitwazzjoni socjali fejn il-koabitazzjoni setghet issir iktar popolari miz-zwieg. Jidher illi hafna hasbu illi wasalna f’dan, ghalkemm jien ma kontx konvint li kien hekk.

Il-Knisja baqghet tinsisti li d-divorzju kien hazin fih innifsu, imma il-maggoranza qaltilha: “Le mhux fuq dan il-punt li qeghdin nivvutaw.” Ohrajn hadu l-okkazjoni biex jattakkaw il-Knisja minflok jidhlu fil-fond tal-kwistjoni vera li kellna inwiegbu ghaliha.

Ghallanqas hareg punt komuni wara r-referendum: hemm bzonn li nziedu l-inizjattivi u l-mizuri li jsahhu l-istabbilita’ tal-familja, li tibqa priorita’ ghas-socjeta’ maltija.

Il-katina tal-bejgh tal-haxix

Il-Ġermanja rrapportat 14-il każ ta’ mewt assoċjati mal-konsum ta’ ħjar li allegatament kien ikkotaminat b’varjant ta’ bacteria magħrufa bħala E. coli. Gew infettati ‘l fuq minn 1000 persuna. Il-konsenji ta’ ħjar oriġinaw minn Spanja imma għad ma ġietx stabbilita konnessjoni diretta bejn il-kontaminazzjoni u l-pajjiż tal-oriġini, u lanqas għad mhu magħruf f’liema stadju tal-katina tal-ikel saret il-kontaminazzjoni – jekk hux waqt it-tkabbir tal-ħxejjex, waqt it-trasport, l-ippakkjar jew saħansitra fil-proċess tat-tqegħid tagħhom fuq l-ixkafef għall-bejgħ lill-konsumatur. F’dawn iċ-ċirkustanzi l-awtoritajiet fil-Ġermanja rrakkomandaw li l-ikel jkun maħsul bir-reqqa u msajjar.

Sadanittant minbarra t-telf ta’ numru ta’ ħajjiet li mgħandhomx prezz u li ma jistgħux jiġu rkuprati, il-pajjiżi esportaturi qed isofru tnaqqis fid-domanda għall-prodotti, partikolarment ħxejjex li joriġinaw minn Spanja. Spanja qed tghid li qed titlef mal-170 miljun euro fil-gimgha ! Waqt il-laqgha tal-Ministri tal-Agrikoltura fl-Ungerija li attendejt ghalija, il-Kummissjoni Ewropea ntalbet iddaħħal miżuri ta’ emerġenza biex jitħares is-suq tal-produzzjoni u ma jintilfux l-impjiegi fost il-produtturi.

F’ħafna pajjiżi llum l-ikel m’għadux jinbiegħ dirett mill-bidwi – u bla dubju l-fatt li l-ikel li nieklu jgħaddi minn diversi stadji, bħall-ippakkjar jew ipproċessar, qabel ma jasal għand il-konsumatur iżid ir-riskji ta’ mard u ma jgħinx biex wieħed jistabbilixi malajr is-sors u l-istadju ta’ kontaminazzjoni. Wara diversi ġranet, l-awtoritajiet fil-Ġermanja għadhom jissieltu biex jistabbilixxu eżatt x’seta’ wassal għal dawn l-inċidenti, u minn dan joħroġ ċar il-vantaġġ ta’ katina tal-ikel qasira u l-opportunitajiet li għandna f’Malta fejn nistgħu nixtru l-ħaxix tagħna dirett mingħand il-bidwi u b’assigurazzjoni akbar dwar l-origini u l-mod ta’ produzzjoni. Dan jikkumplimenta vantaġġi oħrajn bħalma huma t-tnaqqis fl-emissjonijiet ta’ carbon dioxide fl-arja relatati mat-transport tal-ikel fuq distanzi twal, u ħlas aktar ġust lill-bidwi għall-prodotti li jkabbar. Ovvjament xorta għandna nieħdu l-prekawzjonijiet kollha meħtieġa u nnaddfu sew l-ikel qabel nikkonsmawh.